Partnerstwo publiczno-prywatne (PPP)

Partnerstwo publiczno-prywatne (PPPjest modelem współpracy gospodarczej cieszącym się rosnąca popularnością. W Polsce, gdzie realizacja zadań publicznych jest hamowana przez niedobór publicznych środków, zagadnienie jest szczególnie aktualne i warte uwagi.

Zasady współpracy podmiotu publicznego i partnera prywatnego w ramach partnerstwa publiczno-prywatnego określa ustawa o partnerstwie publiczno-prywatnym z dnia 19 grudnia 2008 r. Zgodnie z nią przedmiotem partnerstwa publiczno-prywatnego jest wspólna realizacja przedsięwzięcia oparta na podziale zadań i ryzyk, a celem współpracy partnera publicznego i prywatnego jest realizacja potrzeby publicznej oraz zapewnienie budowy, zarządzania, finansowania, utrzymywania infrastruktury służącej dostarczaniu określonej usługi zaspokajającej potrzebę publiczną.

Podmioty partnerstwa publiczno-prywatnego

Podmiot publiczny:

  • jednostka sektora finansów publicznych w rozumieniu przepisów o finansach publicznych,
  • inna osoba prawna, utworzona w szczególnym celu zaspokajania potrzeb o charakterze powszechnym – nie mających charakteru przemysłowego ani handlowego, spełniająca warunki ustawy o PPP,
  • związki podmiotów wymienionych powyżej

Najczęściej podmiotami publicznymi są organy administracji rządowej, jednostki samorządu terytorialnego, państwowe szkoły wyższe, samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej.

Partner prywatny:

  • przedsiębiorca lub przedsiębiorca zagraniczny

Projekty najczęściej realizowane w ramach PPP

W ramach schematu PPP najczęściej realizowane są projektu w sektorze sportu i rekreacji. W następnej kolejności znajdują się projekty parkingowe, opieki zdrowotnej, drogowe, wodno-kanalizacyjne. Poprzez PPP realizowane są również projekty w sektorach infrastruktury publicznej, usług komunalnych, kultury i rewitalizacji.

Praktyka gospodarcza pokazuje, że najczęściej okres trwania przedsięwzięcia realizowanego w ramach PPP wynosi od 20 do 30 lat, w zależności od sektora.

Korzyści PPP

PPP jest formą współpracy, która przewiduje możliwość odnoszenia korzyści przez obydwie strony, wynikających bezpośrednio z celów, które partnerzy chcą osiągnąć poprzez realizację projektu. Podstawowym celem podmiotu publicznego jest zaspokojenie potrzeby publicznej z zachowaniem odpowiedniej jakości usług i korzystnych warunków finansowych. Celem partnera prywatnego jest maksymalizacja stopy zwrotu z inwestycji. Podstawowym celem PPP jest zatem opracowanie modelu współpracy, który zapewni korzyści obydwu stronom kontraktu i wysoką ogólną efektywność projektu.

Korzyści PPP w stosunku do tradycyjnego modelu współpracy:

  • zaangażowanie zasobów sektora prywatnego do realizacji zadań publicznych,
  • doświadczenie sektora prywatnego w realizacji inwestycji rzeczowych,
  • podział ryzyk związanych z projektem,
  • wysoka jakość świadczonych usług, zabezpieczona zawartą umową PPP,
  • efekt synergii.

Przebieg procesu PPP:

  1. Identyfikacja potrzeb i metod realizacji
    1. Określenie potrzeby publicznej:
      • analiza stanu obecnego i pożądanego stanu docelowego
      • opis usługi, jako narzędzia realizacji potrzeby publicznej
    2. Wstępna analiza warunków zewnętrznych w celu określenia możliwości inwestycyjnych budżetu publicznego w kontekście średnio- i długoterminowych planów finansowych:
      • analiza całości kosztów i przychodów, które powstaną w ramach projektu.
    3. Określenie ostatecznych celów projektu oraz założeń do ich wykonania jako punkt wyjścia do opracowania wstępnej koncepcji realizacji inwestycji.
    4. Przeprowadzenie identyfikacji możliwości metod realizacji projektu:
      • opracowanie i analiza wielu opcji realizacji projektu z udziałem ekspertów technicznych, finansowych, prawnych,
      • analiza wariantowa oraz wybór metody najbardziej efektywnej.
    5. Test zasadności i możliwości PPP - analiza czy założone cele mogą/muszą być realizowane w formie PPP (analiza prawna, finansowa):
      • analiza ram prawnych,
      • wartość i zakres projektu,
      • identyfikacja i analiza ryzyka,
      • zainteresowanie rynku (analiza rynku).
  2. Opracowanie koncepcji
    1. Organizacja projektu i wstępne określenie produktu końcowego:
      • analiza prawna,
      • analiza ryzyk,
      • testowanie rynku (market sounding) – czy jest zainteresowanie ze strony partnerów prywatnych,
      • analiza ekonomicznej efektywności (NPV), ekonomiczne porównywanie wariantów, w tym z modelem tradycyjnym.
      • organizacja projektu od strony technicznej.
    2. Opracowanie modelu PPP.
  3. Przetarg i wybór partnera
    1. Przygotowanie procedury przetargowej i ogłoszenia o przetargu:
      • przedmiot umowy i okres jej obowiązywania,
      • zakres usług,
      • sposób wynagradzania,
      • podział ryzyk.
    2. Procedura przetargowa:
      • kwalifikacja wstępna,
      • przetarg,
      • negocjacje.
    3. Końcowa analiza opłacalności PPP:
      • analiza wybranej oferty oraz porównanie z wariantem tradycyjnym,
      • analiza jakościowa kosztów i korzyści (wskaźnik Value for Money)
  4. Realizacja i kontrola umowy
Lp. Przebieg procesu PPP Rola firmy doradczej
Faza 1: Identyfikacja potrzeb i metod realizacji
1 Określenie potrzeby publicznej oraz potrzeb inwestycyjnych. Wskazanie podmiotom publicznym możliwości zaspokojenia potrzeb publicznych w ramach PPP, bieżące doradztwo ekonomiczno-finansowe, prawne.
2 Wstępna analiza warunków zewnętrznych. Sporządzenie wstępnego studium wykonalności (pre-feasibility study) projektu.
3 Określenie ostatecznych celów projektu oraz założeń do ich wykonania. Bieżące doradztwo ekonomiczno-finansowe, prawne.
4 Identyfikacja możliwości metod realizacji projektu oraz test zasadności i możliwości PPP. Analiza wariantowa metod realizacji inwestycji
5 Test zasadności i możliwości PPP. Analiza prawna, identyfikacja i analiza ryzyk, analiza rynku.
Faza 2: Opracowanie koncepcji
6 Organizacja projektu i wstępne określenie produktu końcowego. Sporządzenie studium wykonalności projektu (Feasibility study), bieżące doradztwo ekonomiczno-finansowe, prawne.
7 Opracowanie modelu PPP Opracowanie modelu PPP
Faza 3: Przetarg i wybór partnera
8 Przygotowanie procedury przetargowej i ogłoszenia o przetargu Bieżące doradztwo ekonomiczno-finansowe, prawne.
9 Przeprowadzenie procedury przetargowej. Bieżące doradztwo ekonomiczno-finansowe, prawne.
10 Końcowa analiza opłacalności PPP Sporządzenie biznesplanu inwestycji
Faza 4: Realizacja i kontrola umowy

Świadczymy kompleksowe usługi doradcze z zakresu PPP na każdym etapie realizacji projektu zarówno dla podmiotów publicznych, jak i partnerów prywatnych.

Polecamy zapoznanie się z oferowanymi przez nas możliwościami współpracy i wsparcia procesu PPP.